8 phương pháp giúp bạn từ bỏ thói quen xấu

Charles Duhigg, tác giả cuốn Power of Habit (tạm dịch: Sức mạnh của thói quen) cho rằng việc cố gắng thay đổi hoàn toàn, cùng một lúc sẽ rất khó khăn và cho kết quả thiếu ổn định. Thay vào đó, con người nên coi sự thay đổi là mục tiêu lâu dài. Đôi khi, chỉ cần loại bỏ được hoàn toàn một thói quen xấu thôi thì chất lượng cuộc sống của bạn cũng đã tốt lên rất nhiều rồi.

Do đó, bạn không nên quá ép buộc bản thân mà chỉ cần quyết tâm thay đổi mỗi lần một thói quen ảnh hưởng tiêu cực đến cuộc sống của mình mà thôi.

Đôi khi bạn không cần cố gắng loại bỏ hoàn toàn một thói quen xấu. Thay vì vậy, hãy cố gắng kiếm soát sự nhàm chán, lặp lại của thói quen đó. Lý thuyết liên quan mà nhà kinh tế học hành vi Howard Rachlin đưa ra là: Khi bạn muốn thay đổi một hành vi, mục tiêu nên làm là giảm dần khả năng biến đổi của hành vi thay vì tập trung vào chính hành vi đó.

Lấy ví dụ, bạn không cần bỏ hẳn thuốc lá mà nên cố gắng hút cùng số lượng điếu thuốc trong vòng một ngày, hoặc kiểm soát số lần lướt Facebook trong vòng một giờ ở con số nhất định. Sau một thời gian dài, những thói quen “ít biến thiên” sẽ được tiêu giảm dần một cách vô thức.

Các nhà khoa học chứng minh rằng con người càng quyết tâm loại bỏ hoàn toàn một thói quen thì lại càng dễ có khả năng “tái hợp” với chúng. Do vậy, chúng ta nên chú ý các dấu hiệu, hành vi của bản thân mỗi khi thực hiện một thói quen xấu, từ đó thay thế chúng bằng những thói quen tích cực khác.

 

Một ví dụ thường thấy về điều này là nhiều người chọn cách nhai kẹo cao su (chewing gum) để từ bỏ dần thói quen hút thuốc lá.

Việc lên kế hoạch cụ thể về thời gian, địa điểm sẽ giúp bạn tránh xa khỏi cám dỗ. Các nhà khoa học khẳng định việc xác định rõ ràng thời gian, địa điểm thực hiện một hành vi gì đó sẽ giúp khả năng đó được hoàn thành đúng mục tiêu tăng gấp đôi, thậm chí gấp ba lần.

Giáo sư Richard Wiseman khuyên chúng ta nên coi những lần thất bại khi từ bỏ các thói quen tiêu cực là bước lùi tạm thời, chứ không nên vì đó mà từ bỏ cả quá trình cố gắng. Tự cảm thông sẽ giúp con người có thêm động lực phấn đấu và kiểm soát bản thân tốt hơn.

Thay đổi để bản thân trở nên tốt đẹp hơn là cả một quá trình tiêu tốn nhiều thời gian, do đó bạn cần để bản thân vấp ngã.

Luôn luôn “chọn bạn mà chơi”. Nghiên cứu của các nhà khoa học đã cho thấy các nhóm bạn bè có thể gây ảnh hưởng đến thói quen ăn uống, sinh hoạt, thậm chí mục tiêu về sự nghiệp của từng cá nhân.

Một người bạn năng động, quyết đoán có thể giúp bạn dần loại bỏ điểm yếu ngại ngùng, hay do dự. Một người bạn “cuồng phòng gym” có thể giúp bạn giảm lượng thức ăn không tốt cho sức khỏe hàng ngày... Do đó, một người bạn tốt sẽ luôn có ảnh hưởng tích cực đến lối sống và thói quen của bạn.