Bình đẳng dựa trên sự khác biệt

Thật ra bình đẳng giới không phải như vậy!

Bình đẳng dựa trên sự khác biệt

Sự khác biệt hiển nhiên ở đây là sự khác biệt về giới tính, như ta vẫn quen gọi phụ nữ có thiên chức làm mẹ. Bắt đầu từ sự khác biệt ở bộ nhiễm sắc thể: XX "tạo ra" đàn bà và XY "tạo ra" đàn ông. Và khi lớn lên, trưởng thành, đàn ông sở hữu một cơ thể to lớn hơn, cường tráng hơn (tất nhiên sự khác biệt về hình thể còn chịu tác động bởi sự phân công (chuyên môn hoá) lao động theo giới trong suốt quá trình lịch sử từ khi loài người biết sống có tổ chức). Vì thế, bình đẳng giới không thể máy móc: nam giới (được) làm cái gì thì phụ nữ cũng phải (được) làm cái ấy; nam giới "nổ mìn, phá đá" thì phụ nữ cũng phải "phá đá, nổ mìn". Bình đẳng giới không phải là sự cào bằng, bỏ qua sự khác biệt về giới tính. Bình đẳng giới phải là: tôi có cơ hội làm những việc mà tôi muốn, phù hợp với năng lực tư duy và sức khoẻ của tôi. Cả anh và tôi, cho dù đảm trách công việc gì, cũng đều được tôn trọng và đánh giá đúng mức.

Bình đẳng giới cũng còn là sự dung hoà những khác biệt cho từng giới, liên quan đến truyền thống văn hoá, phong tục tập quán, tín ngưỡng - tôn giáo. Con người không phải là một cái máy và không phải ai cũng có thể thoát ra ngay khỏi cộng đồng xã hội của mình. Bình đẳng giới không phải là sự đạp đổ, xoá bỏ... để rồi tách mình ra khỏi cộng đồng, mà là sự tạo lập những giá trị và phán xét công bằng để không ai chịu thiệt thòi.

Bình đẳng không phải là sự đảo lộn

Khi làn sóng đấu tranh cho bình đẳng giới ở châu Âu bắt đầu nổ ra từ giữa thế kỷ trước, nhiều phụ nữ đã vứt bỏ giày dép cao gót, xé bỏ váy áo của mình để mặc quần nam, áo sơ mi... để chứng minh rằng họ có thể làm như đàn ông. Nhưng không lâu sau đó họ đã nhận ra rằng, việc làm tưởng như tiến bộ ấy thật ra là rất ấu trĩ. Họ đã tự làm mất đi bản sắc, nét nữ tính, quyến rũ của mình.

Người Hà Nhì (sống tập trung ở miền núi phía Bắc) có "thói quen" nam giới ở nhà trông con, còn phụ nữ dắt trâu lên nương cấy cầy. Nghe qua thì tưởng phụ nữ nơi đây có quyền uy, nắm vai trò chủ đạo trong gia đình, vì có sự đảo lộn vai trò so với miền xuôi (nơi mà người đàn ông luôn làm chủ gia đình). Nhưng thật ra họ cực khổ bội phần. "Phơi lưng, cắm mặt" cùng con trâu, cái cuốc trên nương rẫy suốt ngày ngay cả khi bụng mang dạ chửa, đến khi chuyển dạ họ cũng đâu được ở nhà để chồng chăm sóc. Họ phải một mình tay xách nách mang lên rừng sinh nở cho đến khi con liền rốn mới được về nhà.

Thế nên, nếu bình đẳng là cần phải đảo lộn, hoán vị đổi ngôi... cho sướng như mong đợi của ai đó thì hai ví dụ trên đây là minh chứng phản bác. Chúng ta không thể phủ nhận rằng có những thứ phù hợp với từng giới và có những việc giới này làm tốt hơn giới kia (đơn giản và dễ hiểu như việc chăm con nhỏ trong gian đoạn cho bú). Vậy thì tại sao chúng ta không duy trì cái "trật tự" ấy để ai cũng được là chính mình và làm tốt công việc của mình? Bình đẳng không phải là sự đảo ngược vai trò vị trí. Bình đẳng phải là sự san sẻ trách nhiệm.

Hiểu đúng giá trị và tôn trọng sự lựa chọn