Mặc quần chật có hại cho đôi chân và khớp xương như thế nào?

Cùng với sự thay đổi của các trào lưu thời trang thì mốt quần chật lại trở lại sau một thời gian nhất định với những biến tấu, thay đổi phù hợp với từng giai đoạn.

Đặc điểm và vai trò của đôi chân với cơ thể

Khi con người bắt đầu có dáng đứng thẳng trên đôi chân, có thể giải phóng hai chi trước làm công cụ lao động thì lịch sử đã có một bước đi dài trong quá trình tiến hóa. Khi đó đôi chân cũng có vai trò quan trọng nâng đỡ thân người và giúp cho sự đi lại được dễ dàng và thoải mái. Với hệ thống cơ xương khớp của mình, đôi chân đủ mạnh để bước 8.000 - 10.000 bước mỗi ngày. Tuy nhiên đôi chân, do phải mang vác toàn bộ trọng lượng cơ thể, trở nên nhạy cảm hơn và dễ bị tổn thương hơn, nhất là khi phải mang vác vật nặng trong quá trình lao động.

Mặc quần chật có hại cho đôi chân

Đôi chân có một hệ thống mạch máu tương đối hoàn thiện với hệ động mạch gần như là đường nối dài của động mạch chủ, một mạch máu lớn nhất cung cấp máu cho cơ thể. Còn máu tĩnh mạch khi trở về tim, phải vượt qua được trọng lực. Để đảm bảo được tuần hoàn tĩnh mạch, hệ thống tĩnh mạch có cấu tạo rất độc đáo với các van có tác dụng chỉ cho máu chảy một chiều về tim mà không cho nó chảy ngược lại xuống dưới. Hệ thống cơ chân là một máy bơm tuyệt vời, khi co bóp có tác dụng bơm đẩy máu lên trên, nhờ vậy mà máu tĩnh mạch có thể chảy về tim. Ngoài ra chân chứa 250.000 tuyến mồ hôi và có thể sản xuất ra hơn 300ml chất dịch trong 1 ngày.  Tuy có vai trò quan trọng như vậy nhưng đôi chân lại ít được quan tâm chăm sóc nhất. Bạn bắt đầu chỉ chú ý đến nó khi nó yếu ớt, bệnh tật, khiến bạn không thể đảm bảo được cuộc sống

Ảnh hưởng của mặc quần chật lên đôi chân

Mặc quần quá chật có thể ảnh hưởng đến vận động. Bình thường đôi chân rất linh hoạt với nhiều cử động phong phú như gấp duỗi dạng khép, xoay trong và xoay ngoài của các khớp chi dưới. Việc mang quần chật khiến chủ nhân của nó bị gò bó trong các hoạt động. Điều đó có thể dần dần dẫn đến cứng khớp, teo cơ, dễ té ngã. Về lâu dài nếu ít vận động thì xương cũng có thể bị mất chất khoáng, kết quả là bị loãng xương. Quần bó sát người quá cũng ảnh hưởng đến mạch máu chi dưới, đặc biệt là máu tĩnh mạch. Các mạch máu bị ép xẹp lại do quần chật làm dòng máu nuôi cơ bị giảm sút. Sự nuôi dưỡng máu đến chân kém có thể khiến chân có cảm giác tê bì, chuột rút, đau chân dai dẳng. Các cơ ít vận động nên không thể đóng vai trò bơm máu tĩnh mạch trở về tim một cách có hiệu quả. Kết quả là máu kém lưu thông, bị ứ đọng lại, có thể gây phù chi dưới, làm đôi chân có cảm giác nặng trĩu, nếu để lâu dài dễ làm máu bị đông, vón cục gây tắc mạch máu. Điều này đặc biệt bất lợi với những người có đôi chân yếu ớt do mắc một số bệnh như suy tĩnh mạch chi dưới, đái tháo đường, bệnh vảy nến, chàm da... hay là một số người có nghề nghiệp phải đứng lâu, ít vận động hay nhân viên văn phòng phải ngồi nhiều hàng giờ trên máy vi tính. Ngoài ra quần chật còn là nguyên nhân gây rối loạn quá trình bài tiết mồ hôi của đôi chân. Mặc quần chật cũng có thể gây chèn ép thần kinh, như thần kinh đùi bì, thần kinh tọa, gây cảm giác bỏng rát, tê bì, chuột rút, đau chân, co cứng cơ.

Mặc quần chật tuy đẹp nhưng không có lợi cho đôi chân và khớp xương

Thời trang và sự thoái mái của đôi chân

Ai trong chúng ta cũng đều mơ ước được sở hữu một đôi chân mịn màng, săn chắc, khỏe mạnh. Để đạt được mơ ước đó, chúng ta cần áp dụng đồng thời nhiều biện pháp khác nhau. Ngoài vệ sinh cơ bản cho đôi chân bạn cần chăm sóc đôi chân mình một cách thực sự

Thứ nhất là chú ý lựa chọn trang phục. Cần chọn quần áo, giay dép cho phù hợp với bản thân bạn chứ đừng quá phụ thuộc vào các trào lưu thời trang. Hãy chọn cho mình những bộ quần áo nhẹ nhàng với chất liệu thoáng mát và rộng rãi. Với chị em phụ nữ hãy chọn những chiếc váy cho cả mùa đông và mùa hè. Những quần áo bó sát cơ thể hay những kiểu quần tất cũng có thể chọn nhưng đừng quá chật, gây cảm giác bí bách, khó chịu. Phụ nữ mang thai không nên mặc quần chật mà nên mặc váy. Chỉ nên đi loại  tất mỏng, nhẹ để chân dễ thở. Chọn những loại giày dép làm từ chất liệu tự nhiên để cho chân bạn được thoáng mát. Không nên đi giày cao gót thường xuyên.

Thứ hai là bạn cần chú ý đến chế độ ăn uống hợp lý. Cần tránh béo phì vì sẽ làm tăng tải trọng lên đôi chân. Có một số loại thức ăn giúp củng cố mạch máu và tuần hoàn chân như cam quýt, cà chua, cá, tôm, cua, rau xanh, hoa quả, ngũ cốc thô. Cá ngừ hay  cá mòi là các thực phẩm giàu omega 3, rất tốt cho đôi chân. Nên uống khoảng một lít rưỡi đến hai lít nước mỗi ngày, giúp cơ thể bài tiết các chất độc và hạn chế ăn mặn. Khi cần có thể uống bổ sung vitamin.

Thứ ba là tập thể dục thể thao. Có một số môn thể thao rất tốt cho sức khỏe đôi chân như đi bộ, đạp xe, bơi lội và các bài thể dục cho đôi chân, giúp cho tăng cường lưu thông máu và làm chắc khỏe đôi chân. Ngay cả trong giờ làm việc bạn cũng không nên cứ ngồi lâu một chỗ mà nên tích cực đi lại, tránh đi thang máy nếu đi khoảng cách gần. Khi ngủ cũng nên kê gối dưới chân để tạo điều kiện cho máu trở về tim. Thường xuyên matxa cho đôi chân giúp máu lưu thông dễ dàng, loại bỏ những tế bào mỡ dư thừa và tích tụ. Việc sử dụng kem dưỡng cũng làm cho da chân mềm mại hơn. Cần tránh một số tư thế xấu như ngồi bắt chéo chân. Cần kê chân lên cao khi ngồi lâu. Có thể kết hợp xoa bóp với ngâm chân nước ấm pha muối với các loại thảo dược như ngải cứu, lá lốt, lá xương xông và gừng, lá tre, lá hương nhu.

PGS.TS.BS. Nguyễn Vĩnh Ngọc (Khoa Khớp bệnh viện Bạch Mai)