Giúp bạn ăn uống an toàn, bổ dưỡng trong kỳ nghỉ

Những thực phẩm nào nên ăn trong ngày Tết?

Rau, quả: Luôn được khuyến khích ăn nhiều trong ngày Tết vì đây là nguồn cung cấp cho cơ thể các vitamin và muối khoáng để phòng chống các bệnh do thiếu vi chất... Rau quả còn điều hòa nhu động ruột giúp chống táo bón, đồng thời giúp đào thải cholesterol ra khỏi cơ thể, phòng chống tăng huyết áp, xơ vữa động mạch... Hơn nữa, trong ngày Tết thường ăn nhiều chất đạm và chất béo nên việc ăn nhiều rau, quả có tác dụng cân bằng dinh dưỡng, làm bữa ăn ngon miệng hơn, đỡ cảm giác bị ngán khi ăn. Trong mâm cơm ngày Tết nên có một đĩa rau củ luộc hoặc hấp, một bát canh nấu thập cẩm rau củ.

Trà xanh: Trà xanh chứa chất caffeine giúp tăng cường tiết dịch dạ dày, làm tiêu hóa nhanh, tăng cường năng lực phân giải mỡ thừa, đồng thời giúp da trở nên hồng hào và sáng hơn. Trà xanh là một thức uống rất có giá trị do cung cấp nhiều loại flavonoid chống oxy hóa, fluor và nhiều vitamin...

Nước chanh và các loại nước uống ép từ trái cây và rau củ: Nên uống nuớc chanh/cam để thanh lọc cơ thể, giúp tiêu hao mỡ thừa hiệu quả. Các loại nước ép từ rau, củ quả như: Cà chua, cà rốt, bí đao, củ đậu, dưa chuột... là những đồ uống tuyệt vời trong bữa ăn thay cho nước ngọt và rượu bia thường dùng trong ngày tết. Các loại nước ép này vừa cung cấp một lượng nước sạch cho cơ thể, vừa cung cấp các vitamin và khoáng chất, giúp người bị tăng huyết áp, thừa cân, béo phì sống khỏe trong những ngày lễ tết vui vẻ.

Hạt sấy khô: Hạt sấy khô là món ăn vặt đặc biệt thích hợp cho nữ giới, hàm lượng vitamin E rất cao, giúp chống oxy hóa, có công hiệu làm chậm quá trình lão hóa, đẹp da, loại bỏ các gốc tự do. Các loại hạt sấy khô lành mạnh như: hạnh nhân, hạt điều, hạt bí ngô, óc chó, nho khô cần được mua ở các cửa hàng thực phẩm sạch hoặc siêu thị lớn.

Nấm: Nấm là một họ thực vật lớn, có hàng trăm loại được chế biến thành những món ăn hấp dẫn, giá trị dinh dưỡng cao. Nấm giàu protein, chất xơ, nhiều vitamin, khoáng chất, ít đường, ít chất béo, là lựa chọn tuyệt vời cho bữa tiệc ngày tết. Từ nấm bạn có thể chế biến được nhiều món ăn ngon trong ngày tết như súp nấm, canh mọc nấm, lẩu nấm... Các loại nấm tốt cho sức khỏe bạn nên dùng là mộc nhĩ, nấm tuyết, nấm hương, nấm rơm, nấm sò, nấm cục, nấm linh chi.

Cá và hải sản: Cũng là thực phẩm nên lựa chọn trong ngày tết vì đây là nguồn cung cấp chất đạm dễ tiêu hóa, ít béo, chứa nhiều vi chất dinh dưỡng như: Kẽm, canxi... nhưng lưu ý nhớ mua đồ tươi, ngon ở những địa chỉ tin cậy và cũng chỉ ăn ở mức độ vừa phải. Ngoài những món ăn truyền thống trong ngày tết như nem rán, giò chả, thịt các loại thì cũng nên thay bằng các món từ cá và hải sản như canh cá nấu chua, lẩu hải sản, bún cá rau cần, bún riêu cua, bún ốc... là những món ăn dân tộc lại đỡ ngán trong ngày Tết.

Nên hạn chế ăn thịt trong mâm cỗ.

Một số thực phẩm nên hạn chế cho tất cả mọi người

Những món ăn trong ngày Tết thì không thể thiếu được bánh chưng, giò chả, dưa hành, bánh mứt kẹo, rượu bia, nhưng đây đều là những món ăn không tốt cho sức khỏe nếu ăn quá nhiều, đặc biệt đối với người già, trẻ em, người mắc các bệnh mạn tính không lây như đái tháo đường, tăng huyết áp, gout, suy thận, thừa cân béo phì...

Rượu, bia: Là những đồ uống không thiếu trong ngày Tết nhưng nguy cơ với sức khỏe rất cao cho nên càng hạn chế uống càng tốt. Mặt khác, khi uống rượu bia, các độc tố sẽ bị giữ lại ở gan, ảnh hưởng đến sự trao đổi chất tại cơ quan này. Cho nên chỉ uống ở mức vừa phải. Nếu uống quá nhiều sẽ làm gan bị tổn thương khiến chức năng thải độc của gan giảm sút, ảnh hưởng xấu đến sự tiêu hóa của cơ thể. Ngoài ra, rượu bia còn là nguyên nhân dẫn đến tai nạn giao thông đau thương.

Thực phẩm chế biến sẵn: Thịt xông khói, lạp sườn, dăm bông, xúc xích, pa tê... Các loại thực phẩm này có chứa lượng muối cao không có lợi cho sức khỏe, đặc biệt với người có bệnh tăng huyết áp. Ngoài ra, lượng mỡ của chúng thường rất cao và chứa nhiều chất bảo quản không tốt cho sức khỏe.

Thực phẩm chiên nướng, xào rán: Những thực phẩm này bao giờ cũng hấp dẫn người ăn vì hương vị thơm ngon hấp dẫn khó lòng cưỡng lại nhưng nếu bạn là người ăn uống khoa học và biết giữ gìn vóc dáng thì nên ăn vừa phải. Ngoài ra, ăn nhiều thực phẩm chiên nướng còn có hại cho sức khỏe vì chứa các chất có nguy cơ gây ung thư cao.

Thực phẩm mứt với màu sắc nổi bật: Với thị trường bánh mứt kẹo phức tạp như hiện nay thì bạn nên lựa chọn thật kĩ vì những món mứt càng bắt mắt càng hấp dẫn bởi màu sắc rực rỡ thì bạn càng cần phải đề phòng vì có thể chứa những hóa chất màu độc hại không tốt cho sức khỏe. Ngoài ra, mứt cũng là những thực phẩm chứa rất nhiều đường không tốt cho sức khỏe.

Hoa quả sấy khô: Hoa quả sấy chỉ loại bỏ phần lớn lượng nước nhưng lượng đường vẫn tồn đọng rất nhiều, cho nên  thủ phạm chính gây tăng cân là các loại hoa quả sấy khô.

Ths. BS. Lê Thị Hải (Viện Dinh dưỡng Quốc gia)